Classical · National
Khushal Khan Khattak
خوشحال خان خټک
Poet, writer, chieftain, and warrior, and a major figure in Pashto literature and a forceful voice for Afghan unity.
Life and work
Introduction
Khushal Khan Khattak was a seventeenth-century poet, writer, tribal leader, and warrior. His life encompassed service to the Mughal court, imprisonment, resistance, and a sustained call for Pashtun unity.
In poetry and prose, Khushal wrote about love, ethics, medicine, hunting, politics, and courage. His vast literary legacy helped establish Pashto as a complete intellectual and literary language.
The most wide-ranging author in classical Pashto literature and one of the principal founders of Pashtun national thought.
Recorded works
Poems
که هر څو دصفت دی
که هر څو دصفت دی
په سر دې سور سالو دی
په سر دې سور سالو دی
برايي په ما آواز وشو له غيبه
برايي په ما آواز وشو له غيبه
چې اشرف مير باز دې هم غولوي خوشاله
چې اشرف مير باز دې هم غولوي خوشاله
ابدال په دا څلور خويه ابدال دي
ابدال په دا څلور خويه ابدال دي
که د سر مې دستار نشته
که د سر مې دستار نشته
يا ثنا د يوه رب کړي ... ـ
يا ثنا د يوه رب کړي ... ـ
کم دليل په سترگو ړوند شه
کم دليل په سترگو ړوند شه
د احمق سړي زړه نه دی په گوگل کې
د احمق سړي زړه نه دی په گوگل کې
چې زور لري د لېچو
چې زور لري د لېچو
د بخيل سړي کار بد دی په دوه رنگه
د بخيل سړي کار بد دی په دوه رنگه
يا زه څه لېونی شوم
يا زه څه لېونی شوم
که د نظم که د نثر که د خط دی
که د نظم که د نثر که د خط دی
صغيره کبيره هر گناه چې وشي
صغيره کبيره هر گناه چې وشي
رنځوران مري په درې رنگه
رنځوران مري په درې رنگه
د هوښيارو ژبه پټه وي په زړه کې
د هوښيارو ژبه پټه وي په زړه کې
يا ياري له هيچا مه کړه
يا ياري له هيچا مه کړه
نيت دهر چا سره ښه لره خوشاله
نيت دهر چا سره ښه لره خوشاله
څه کم عقل نادانان دي
څه کم عقل نادانان دي
د دنيا د دولت وېش د چا په لاس دی
د دنيا د دولت وېش د چا په لاس دی
چې مين په وسله نه وي
چې مين په وسله نه وي
عقل زور صورت ته ښه دی
عقل زور صورت ته ښه دی
پرېږده کور ودانيه راته څه ستايې ته ښځه
پرېږده کور ودانيه راته څه ستايې ته ښځه
يا هر گز مه کړه له هيچا سره بده
يا هر گز مه کړه له هيچا سره بده
ځلبلاند در پسې زه يم
ځلبلاند در پسې زه يم
د مزري غوندې ځان ژغوره
د مزري غوندې ځان ژغوره
اورنگ چې عدل نه کا
اورنگ چې عدل نه کا
ژبه بنده کړه له گفتاره
ژبه بنده کړه له گفتاره
خواست په هيڅ توکي ښه نه دی
خواست په هيڅ توکي ښه نه دی
چې د بل قاضي مفتي دکتاب نه دی
چې د بل قاضي مفتي دکتاب نه دی
هر څوک دې خپل يون کا
هر څوک دې خپل يون کا
چې د چا سره فلک په کمي پاڅي
چې د چا سره فلک په کمي پاڅي
ما له عقل له تميزه
ما له عقل له تميزه
اپريدو شينواريو زړه په ولجه کړ
اپريدو شينواريو زړه په ولجه کړ
يوصحت بل عقل دواړه
يوصحت بل عقل دواړه
د صحرا ښه دي دوه توکه
د صحرا ښه دي دوه توکه
که هرڅو باندې باران دبهار ووري
که هرڅو باندې باران دبهار ووري
سپی چې وږی وي ډېر بد وي
سپی چې وږی وي ډېر بد وي
هغه کار چې غره توب وي
هغه کار چې غره توب وي
بې صبري که ډېره ځله
بې صبري که ډېره ځله
نه د پېنډې برکت شته د هندکيو
نه د پېنډې برکت شته د هندکيو
څو ژوندي په جهان گرځي
څو ژوندي په جهان گرځي
خپل کار وسپاره و خدای ته
خپل کار وسپاره و خدای ته
گړيالي د شپې له حاله خبر نه دي
گړيالي د شپې له حاله خبر نه دي
که څوک دا وينا و تاته کا معلومه
که څوک دا وينا و تاته کا معلومه
که آزادي وي هغه مرغونه دي
که آزادي وي هغه مرغونه دي
که ښه دي خو هغه مرغونه ښه دي
که ښه دي خو هغه مرغونه ښه دي
په هر فن کې چې مې غواړې هغه زه يم
په هر فن کې چې مې غواړې هغه زه يم
Books and editions