Classical · National
Khushal Khan Khattak
خوشحال خان خټک
Poet, writer, chieftain, and warrior, and a major figure in Pashto literature and a forceful voice for Afghan unity.
Life and work
Introduction
Khushal Khan Khattak was a seventeenth-century poet, writer, tribal leader, and warrior. His life encompassed service to the Mughal court, imprisonment, resistance, and a sustained call for Pashtun unity.
In poetry and prose, Khushal wrote about love, ethics, medicine, hunting, politics, and courage. His vast literary legacy helped establish Pashto as a complete intellectual and literary language.
The most wide-ranging author in classical Pashto literature and one of the principal founders of Pashtun national thought.
Recorded works
Poems
نن به گلرنگه معشوقه گورم
نن به گلرنگه معشوقه گورم
هغه به زيست و روزگار په عقل کا
هغه به زيست و روزگار په عقل کا
خوشاله مه کړه ماڼه له چانه
خوشاله مه کړه ماڼه له چانه
په غم د ږيرې وم غاښونه ولاړل
په غم د ږيرې وم غاښونه ولاړل
چې ته يې اړوې وښو ته نه اوړي
چې ته يې اړوې وښو ته نه اوړي
د هغې جنۍ تر زړه وتلی وي
د هغې جنۍ تر زړه وتلی وي
که بخت يې هر څو کارونه سازکا
که بخت يې هر څو کارونه سازکا
په مړو ايرو بڅري چېرې وي
په مړو ايرو بڅري چېرې وي
ستا په ديدار مې سترگې خوږېږي
ستا په ديدار مې سترگې خوږېږي
تردا د پاسه کبوتر باز دی
تردا د پاسه کبوتر باز دی
که دې دوستان دي که دښمنان دي
که دې دوستان دي که دښمنان دي
ورته زرگونې بلا خولې وازې کا
ورته زرگونې بلا خولې وازې کا
اوس چې باز واچوم غوټه يې نه وينم
اوس چې باز واچوم غوټه يې نه وينم
پيري چې راغله، چې رانژدې راشي
پيري چې راغله، چې رانژدې راشي
که سکه زوی وي يو سگ يې وگڼه
که سکه زوی وي يو سگ يې وگڼه
چې يار مې نشته دا واړه هيڅ دي
چې يار مې نشته دا واړه هيڅ دي
دا دواړه هيڅ دي په نوم حساب دي
دا دواړه هيڅ دي په نوم حساب دي
تاثير که تخم آب و هوا لري
تاثير که تخم آب و هوا لري
بل ارمان نه لرم، ارمان مې دا دی
بل ارمان نه لرم، ارمان مې دا دی
نادان هغه دی چې په کار د سولې
نادان هغه دی چې په کار د سولې
هغه چې دا لري پرې مې سلام دی
هغه چې دا لري پرې مې سلام دی
چې زړه پرې ښه کا هوښيار به نه وي
چې زړه پرې ښه کا هوښيار به نه وي
يا د کور سرې دربلې پرېږده
يا د کور سرې دربلې پرېږده
که د څښتن دی که د مريي دی
که د څښتن دی که د مريي دی
چې يا يې وخوړه يا يې چا ورکړه
چې يا يې وخوړه يا يې چا ورکړه
دا د بله مخه ښه شي
دا د بله مخه ښه شي
اشنايي ور سره مه کړه
اشنايي ور سره مه کړه
نور غم نشته، نه اندوه شته
نور غم نشته، نه اندوه شته
مزری ځان په وقار ژرغوري
مزری ځان په وقار ژرغوري
ازار د اهل وماته جهل دی
ازار د اهل وماته جهل دی
ازار دخولې دی، اتوار د لاس دی
ازار دخولې دی، اتوار د لاس دی
اس دخانانو دی، دښو کسانو دی
اس دخانانو دی، دښو کسانو دی
اصل چې نه لري، ادب هم هيڅ دی
اصل چې نه لري، ادب هم هيڅ دی
آفت که گورې په بې ننگی کې دی
آفت که گورې په بې ننگی کې دی
اميد که گورې بهتر د بيم دی
اميد که گورې بهتر د بيم دی
اندوه هيڅ مه کړه خوشاله سخ دی
اندوه هيڅ مه کړه خوشاله سخ دی
د سر درد علاج
که تازه ماهي څوک واخلي
ای چې حکيم و عليم دې نوم دی
ای چې حکيم و عليم دې نوم دی
ای چې دولت لرې بد دې خصلت دی
ای چې دولت لرې بد دې خصلت دی
ای چې رحمن رحيم دې نوم دی
ای چې رحمن رحيم دې نوم دی
ايمان دسرو زرو تر غرونو ښه دی
ايمان دسرو زرو تر غرونو ښه دی
بارخو يې نه دي، گل دگلاب دي
بارخو يې نه دي، گل دگلاب دي
باغ په خوبۍ لکه مخمل دی
باغ په خوبۍ لکه مخمل دی
باغ د گلونو کونج د کتاب وي
باغ د گلونو کونج د کتاب وي
باغ وي، سرود وي، نقل و شراب وي
باغ وي، سرود وي، نقل و شراب وي
بلبل د گل دی، گل د بلبل دی
بلبل د گل دی، گل د بلبل دی
بنياد د چارې په مصلحت دی
بنياد د چارې په مصلحت دی
بيا مې له بخته مدد څرگند دی
بيا مې له بخته مدد څرگند دی
Books and editions