Classical · National
Khushal Khan Khattak
خوشحال خان خټک
Poet, writer, chieftain, and warrior, and a major figure in Pashto literature and a forceful voice for Afghan unity.
Life and work
Introduction
Khushal Khan Khattak was a seventeenth-century poet, writer, tribal leader, and warrior. His life encompassed service to the Mughal court, imprisonment, resistance, and a sustained call for Pashtun unity.
In poetry and prose, Khushal wrote about love, ethics, medicine, hunting, politics, and courage. His vast literary legacy helped establish Pashto as a complete intellectual and literary language.
The most wide-ranging author in classical Pashto literature and one of the principal founders of Pashtun national thought.
Recorded works
Poems
خوشاله بس کړه وخت د عمل دی
خوشاله بس کړه وخت د عمل دی
فصل - زکات د غواوو
د بقرې نصاب په سي دی
فصل - زکات د پسونو د بزو
که مرۍ که بز که پسونه
دا ډېر زنگونه چې پراته په زړه دي
دا ډېر زنگونه چې پراته په زړه دي
فصل - د عشر د خراج
راشه واوره له خټکه
بدي د خپلو د بل تر ښو ښه ده
بدي د خپلو د بل تر ښو ښه ده
که دا مجاز وي، تحقيق به بل وي
که دا مجاز وي، تحقيق به بل وي
نېک بد به واړه په دا پوهېږي
نېک بد به واړه په دا پوهېږي
ذکر د هغو د عذاب چې زکات نه ورکوي
هر سړی چې لا زکات دی
خاندو خوښي کړو هوا هوس کړو
خاندو خوښي کړو هوا هوس کړو
ذکر د هغو د ثواب که زکات ښه وباسي
دا ويل د پاک رسول دي
ذکر د روژې د هره بابه
روژه فرض ده ای يارانو
ښه وو په مځکه بلا راسازه شي
ښه وو په مځکه بلا راسازه شي
چې سره نه شوو غاړه غړۍ
چې سره نه شوو غاړه غړۍ
روژه د کفارت
مسئله به درته وايم
ويل په مثل د ويرژليو
ويل په مثل د ويرژليو
چې د روژو دکفارت غاړه خلاصېږي
کفارت چې په چا واوړي
ذکر د هغو چې خوراک پرې رغېږي
که روژه خوري پنځه گروهه
کله کمال لري هسې زوال لري
کله کمال لري هسې زوال لري
احداد د ما شي، د هغه نه شي
احداد د ما شي، د هغه نه شي
د روژې د ثواب
خدای به لس څيزونه ور که
په منځ د دلو په منځ ټېری کې
په منځ د دلو په منځ ټېری کې
د روژې د اعتکاف
په روژه کې اعتکاف شته
د عيد فطر سرسايه وغيره
د اختر په ورځ عزيزه
شراب له خمه راغله ښيښو لره
شراب له خمه راغله ښيښو لره
ذکر د مال چې حج پرې فرض کېږي
په اوه شرطه فرض کېږي
د دواړو توکو سود و زيان خپل گورم
د دواړو توکو سود و زيان خپل گورم
د ناکسانو يارۍ د دو دي
د ناکسانو يارۍ د دو دي
ذکر د کشتار يعنې د مذبوح
واجب شوې قرباني ده
بيا به يې دور د ځوانۍ را نه شي
بيا به يې دور د ځوانۍ را نه شي
ذکر د ښکار د جواز
د گوزار په وخت چې ښکار کړي
احمق په کلي کې پيدا خدای مه کړه
احمق په کلي کې پيدا خدای مه کړه
ذکر د جهاد او غزا ثواب د غازيانو او شهيدانو
په قران کې د غازيانو
اخيست چې نه شي په غاړې غرونه
اخيست چې نه شي په غاړې غرونه
ارمان دی درېغه دا يو څو کاره
ارمان دی درېغه دا يو څو کاره
دارو د زېړي چې يرقان بالۀ شي
ښه دارو دا د يرقان دي
ذکر د مرده د غسل
د مرده غسل ثواب دی
ارمان دی درېغه زما گلزاره
ارمان دی درېغه زما گلزاره
فصل - د نماز جنازې د ثواب
د ښه خدای په قول ای ياره
اسمان پېرې لري زما پسره
اسمان پېرې لري زما پسره
اسمان که نه کاخست د پاسه
اسمان که نه کاخست د پاسه
اندېښنې مه کړه ډېرې دروېشه
اندېښنې مه کړه ډېرې دروېشه
ثواب د صبر په مصيب کې
دا حديث د پېغمبر دی
اوس بېوفا شول دا ياران واړه
اوس بېوفا شول دا ياران واړه
فصل - عذاب چې په مرده پسې وير جزع فزع
دا حديث د محمد دی
ای چې نول دې زما له مخه
ای چې نول دې زما له مخه
عذاب د هغو ښځو چې په مرده باندې وير او ستاينه کا
پېغمبر دي فرمايلي
د کفر د کلمات
که جنت دی ښه خصلت دی
Books and editions