Classical · Sufi
Rahman Baba
رحمان بابا
Pashto’s great Sufi poet, whose direct language carries themes of love, humility, and human unity.
Life and work
Introduction
Abdur Rahman Mohmand, widely known as Rahman Baba, was a seventeenth-century Sufi poet. He lived around Peshawar and kept his distance from courtly praise and political power.
The Divan of Rahman Baba is among the most widely read works in Pashto. His ghazals express deep mystical thought in a flowing language that has remained alive in popular memory.
The most beloved voice of the Pashto Sufi ghazal; his divan has circulated in numerous manuscripts since the eighteenth century.
Recorded works
Poems
د سکوت په تېغ چې ژبه بُريده شي
د سکوت په تېغ چې ژبه بُريده شي
د عاشق بې خپله ياره قرار نه شي
د عاشق بې خپله ياره قرار نه شي
چې سړی له بله بد وايي بد گوی شي
چې سړی له بله بد وايي بد گوی شي
هر چې په حيات صورت له مرگ سره اشنا وي
هر چې په حيات صورت له مرگ سره اشنا وي
تل دې ستا د خوب آلودو سترگو خواب وي
تل دې ستا د خوب آلودو سترگو خواب وي
هر چې کښت يې په باران او په سېلاب وي
هر چې کښت يې په باران او په سېلاب وي
د هغو چې وبله مهر و محبت وي
د هغو چې وبله مهر و محبت وي
د هغې بنا چې نوم محنت آباد وي
د هغې بنا چې نوم محنت آباد وي
په دنيا کې که هر څو و بله پيوند وي
په دنيا کې که هر څو و بله پيوند وي
له هغو سره به څه فکر ديار وي
له هغو سره به څه فکر ديار وي
که د ستا دخاطر مينه په اغيار وي
که د ستا دخاطر مينه په اغيار وي
چې په مخ باندې د اوښکو يو رقم وي
چې په مخ باندې د اوښکو يو رقم وي
همېشه دې زما سر او ستا قدم وي
همېشه دې زما سر او ستا قدم وي
زړه مې ور کړ وخود رای
زړه مې ور کړ وخود رای
که له ډېره غمه دم د چا ختی
که له ډېره غمه دم د چا ختی
چې دارو د درد و غم وي هغه می
چې دارو د درد و غم وي هغه می
ورک شه ورک شه بد کرداره بد سړی
ورک شه ورک شه بد کرداره بد سړی
غم دې هسې غلبه شه په ما باندې
غم دې هسې غلبه شه په ما باندې
سره لمبه گوره چې څه کا په وچ ډکي
سره لمبه گوره چې څه کا په وچ ډکي
غم خواري دا هسې چرې وي غمخورې
غم خواري دا هسې چرې وي غمخورې
خدايه مه کړه نا اميد هغه وگړی
خدايه مه کړه نا اميد هغه وگړی
د آشنا له لاسه ناست يم په زړه ستړی
د آشنا له لاسه ناست يم په زړه ستړی
ما چې سترگې و گل رخ ته واړولې
ما چې سترگې و گل رخ ته واړولې
د ازل په ورځ د برخو جواري وه
د ازل په ورځ د برخو جواري وه
ته چې خپله بې عقلي هوښياري بولې
ته چې خپله بې عقلي هوښياري بولې
زه د ستا له غمه ژاړم واړه وينې
زه د ستا له غمه ژاړم واړه وينې
هسې رنگ نعمت راکړی خدای و ما دی
هسې رنگ نعمت راکړی خدای و ما دی
يو يو داغ په ټټر ايښی د هر چا دی
يو يو داغ په ټټر ايښی د هر چا دی
دا چې مست په ميو راغی يار د چا دی
دا چې مست په ميو راغی يار د چا دی
غواصان که گوهر غواړي گوهر دادی
غواصان که گوهر غواړي گوهر دادی
د ساقي په لاس کې جام د ميوناب دی
د ساقي په لاس کې جام د ميوناب دی
هغه زړه چې ستا د عشق په اور کباب دی
هغه زړه چې ستا د عشق په اور کباب دی
چې تر سنگ و تر آهنه يې زړه سخت دی
چې تر سنگ و تر آهنه يې زړه سخت دی
که يې مهر و محبت که يې عناد دی
که يې مهر و محبت که يې عناد دی
چې دا نور شاعران کاندي هغه نه کا
چې دا نور شاعران کاندي هغه نه کا
دنيا دار که دنيادار په سيم و زر دی
دنيا دار که دنيادار په سيم و زر دی
زړه مې ستا د غم و غشيو ته سپر دی
زړه مې ستا د غم و غشيو ته سپر دی
په خاطر باندې مې ستا د غم غبار دی
په خاطر باندې مې ستا د غم غبار دی
کميني يو نادر کار دی
کميني يو نادر کار دی
ستا له غمه مې په سر کې هسې شور دی
ستا له غمه مې په سر کې هسې شور دی
چې د څنگه مې دلبر په لاس کې جام دی
چې د څنگه مې دلبر په لاس کې جام دی
بې غمي په دنيا چرې ده رحمانه
بې غمي په دنيا چرې ده رحمانه!
زړه مې ستا په ذکر فکر گلستان دی
زړه مې ستا په ذکر فکر گلستان دی
په نامه د هغه خدای مې دا بيان دی
په نامه د هغه خدای مې دا بيان دی
په دنيا کې که څه کار دی خو د دين دی
په دنيا کې که څه کار دی خو د دين دی
زه بلبل ستا د وصال يم بوستان څه دی
زه بلبل ستا د وصال يم بوستان څه دی
د عاشق نظر په خورد و په خواب نه دی
د عاشق نظر په خورد و په خواب نه دی
هغه يار چې بې وفا دی څه يار نه دی
هغه يار چې بې وفا دی څه يار نه دی
Books and editions