کلاسیک · تصوف
رحمان بابا
Rahman Baba
د پښتو ژبې ستر صوفي شاعر؛ کلام یې د مینې، تواضع او انساني یووالي په ساده ژبه بیانوي.
ژوند او اثر
پېژندنه
عبدالرحمن مومند، چې په رحمان بابا مشهور دی، د اوولسمې پېړۍ صوفي شاعر و. هغه د پېښور شاوخوا ژوند وکړ او د دربار له ستاینې او سیاسي قدرت څخه لرې پاتې شو.
د رحمان بابا دیوان د پښتو د تر ټولو ډېر لوستل کېدونکو اثارو له ډلې دی. د ده غزل د عرفان ژور فکر په داسې روانه ژبه وایي چې د عامو خلکو په حافظه کې هم ژوندی پاتې شوی دی.
د پښتو صوفي غزل تر ټولو محبوب غږ؛ د ده دیوان له اتلسمې پېړۍ راهیسې په ګڼو خطي نسخو کې خپور شوی.
ثبت شوي اثار
شعرونه
ستا په عشق کې دروغجن يم سر تر سره
ستا په عشق کې دروغجن يم سر تر سره
ما چې جور وجفا بيامونده له ياره
ما چې جور وجفا بيامونده له ياره
وخت د نوبهار دی زه جدا نه خپله ياره
وخت د نوبهار دی زه جدا نه خپله ياره
ستا په عشقکې هسې خلاص يم له شعوره
ستا په عشقکې هسې خلاص يم له شعوره
نه رسېږي ستا و حسن وته حوره
نه رسېږي ستا و حسن وته حوره
زه دې پرې يستم له خپله زوره شوره
زه دې پرې يستم له خپله زوره شوره
زه عار نه لرم په عشق کې له پېغوره
زه عار نه لرم په عشق کې له پېغوره
چې په وخت د ځنکدن وکاږې ږيره
چې په وخت د ځنکدن وکاږې ږيره
زه رحمان د آزادۍ په طلب گرځم
زه رحمان د آزادۍ په طلب گرځم
زړه مدام راته ويل چې ژاړه ژاړه
زړه مدام راته ويل چې ژاړه ژاړه
چې مې مينه خدای په تا باندې پيدا کړه
چې مې مينه خدای په تا باندې پيدا کړه
باړ ترې وجارباسه هاله زراعت کړه
باړ ترې وجارباسه هاله زراعت کړه
ساقي پورته شه د ميو جام تيار کړه
ساقي پورته شه د ميو جام تيار کړه
هسې يمه ياره ستا په غم تازه
هسې يمه ياره ستا په غم تازه
ای زما د زړه آرامه راشه راشه
ای زما د زړه آرامه راشه راشه
په دنيا کې له دنيا گوشه کنار شه
په دنيا کې له دنيا گوشه کنار شه
پاڅه يو ځله سېراب د عشق په جام شه
پاڅه يو ځله سېراب د عشق په جام شه
په اميد دگانده ورځې زړور مه شه
په اميد دگانده ورځې زړور مه شه
د دنيا د سود د پاره غمگين مه شه
د دنيا د سود د پاره غمگين مه شه
هر ساعت چې مې گذران دی بې مخلصه
هر ساعت چې مې گذران دی بې مخلصه
چې ښکاره شو راته راز د يار له پطه
چې ښکاره شو راته راز د يار له پطه
د هغو چې په هجران شي سينه داغه
د هغو چې په هجران شي سينه داغه
که يو ځل مې هغه جان وليدی درېغه
که يو ځل مې هغه جان وليدی درېغه
گېډه وتړه په پړي سره کلکه
گېډه وتړه په پړي سره کلکه
چې يې خونه د سېلاب په مخ شوه لکه
چې يې خونه د سېلاب په مخ شوه لکه
تا ناحق په ما کينه کړې کينه ناکه
تا ناحق په ما کينه کړې کينه ناکه
که په هجر کې څوک ما پښتي له حاله
که په هجر کې څوک ما پښتي له حاله
که يار سر په ديدن غواړي مه جاروځه
که يار سر په ديدن غواړي مه جاروځه
څو به صبر په جفا د يار کومه
څو به صبر په جفا د يار کومه
خبر نه يم چې يې راوستم نه کومه
خبر نه يم چې يې راوستم نه کومه
اعتبار به په دنيا کوې تر کومه
اعتبار به په دنيا کوې تر کومه
که ستا خپله سيه وريي نه وی دوښمنه
که ستا خپله سيه وريي نه وی دوښمنه
ډېر عمر مې تېر کړ بېهوده په زمانه
ډېر عمر مې تېر کړ بېهوده په زمانه
بله نښانه دعاشقۍ نشته رحمانه
بله نښانه دعاشقۍ نشته رحمانه!
عقل د رحمان يې په جفا سره مسلوب کړ
عقل د رحمان يې په جفا سره مسلوب کړ
که له مخه يوه خوا کا حجابونه
که له مخه يوه خوا کا حجابونه
ژوندي کاندي د دنيا کاروبارونه
ژوندي کاندي د دنيا کاروبارونه
راکوي د بې درد په پېغورونه
راکوي د بې درد په پېغورونه
په خاطر مې غلبه شو ستا غمونه
په خاطر مې غلبه شو ستا غمونه
زه به نورو نه کړم په بتانو باندې مينه
زه به نورو نه کړم په بتانو باندې مينه
ارو د جداييه په رحمان دی لگيدلی
ارو د جداييه په رحمان دی لگيدلی
هر چې خپلې مينې خوار کړ خوار يې مه گڼه
هر چې خپلې مينې خوار کړ خوار يې مه گڼه
بيا دې مخ دی جاروتلی څه بلا شوه
بيا دې مخ دی جاروتلی څه بلا شوه
ای د نفس او د حرص په هوا لېوه
ای د نفس او د حرص په هوا لېوه
چې په نور څه پورې زړه تړې بې خدايه
چې په نور څه پورې زړه تړې بې خدايه
په حالت د عاشقانو نظر بويه
په حالت د عاشقانو نظر بويه
اول زړه زهيرول مينه د يار څۀ
اول زړه زهيرول مينه د يار څۀ
ولې تللی يې له ما مدام په څه
ولې تللی يې له ما مدام په څه
کتابونه او نسخې